Een eigen bedrijf starten begint zelden bij het papierwerk, maar daar loop je wel als eerste op vast. Welke rechtsvorm, wanneer naar de KVK, wat moet er naar de Belastingdienst en wat kost het allemaal? Hieronder loop je alle stappen af in de juiste volgorde, met de bedragen en regels die in 2026 gelden.
Wat komt er kijken bij een eigen bedrijf starten?
Een eigen bedrijf starten draait om drie dingen die wettelijk verplicht zijn en een reeks keuzes die bepalen hoe soepel je start verloopt. Verplicht zijn een rechtsvorm, een inschrijving bij de KVK en een administratie die je zeven jaar bewaart.
De rest, van je ondernemingsplan tot je verzekeringen, regel je omdat het je verder helpt. Dit stappenplan is het startpunt van alles wat je verder als startende ondernemer moet weten.
Je bent in goed gezelschap. In het tweede kwartaal van 2026 schreven 56.331 nieuwe bedrijven zich in bij de KVK, bijna 5 procent meer dan een jaar eerder, terwijl het aantal stoppers juist daalde. Van al die starters is bijna 8 op de 10 zzp'er.
Het stappenplan om een eigen bedrijf te starten
De tien stappen hieronder staan in de volgorde waarin je ze het handigst afwerkt. De eerste vijf gaan over voorbereiding, de laatste vijf over het officieel regelen. Je hoeft ze niet strikt na elkaar te doen, maar sla er geen over.
Stap 1: toets je idee en je markt
Voordat je iets regelt, check je of er vraag is naar wat je gaat aanbieden. Wie is je klant precies, welk probleem los je op en wat is dat waard? De snelste toets is niet een spreadsheet maar een gesprek: bel drie tot vijf mensen uit je doelgroep en vraag wat ze nu doen om dat probleem op te lossen en wat ze daarvoor betalen.
Kijk daarnaast naar wie er al actief is in jouw branche en regio. Niet om af te schrikken, maar om te bepalen waarin jij anders bent. Een markt zonder concurrentie is meestal een markt zonder klanten.
Stap 2: schrijf een ondernemingsplan
Een ondernemingsplan is niet verplicht, maar het dwingt je om je aannames op papier te zetten. Wat verkoop je, aan wie, tegen welke prijs, en hoeveel omzet heb je nodig om van te leven? Juist dat laatste wordt vaak overgeslagen.
Zoek je financiering, dan heb je een plan sowieso nodig, want investeerders en kredietverstrekkers vragen erom. Start je met eigen geld, houd het dan kort: vijf pagina's die kloppen zijn nuttiger dan dertig die je nooit meer openslaat.
Stap 3: maak een financiële planning
Zet op een rij wat je nodig hebt voor je start en wat je maandelijks kwijt bent. Voor een eenmanszaak zijn de opstartkosten vaak beperkt: de KVK-inschrijving, een domeinnaam, een boekhoudpakket en misschien wat gereedschap of apparatuur. Bij een bv komen daar notariskosten bij.
Reken ook door hoeveel omzet je nodig hebt om rond te komen. Vergeet daarbij niet dat je zelf belasting, pensioen en een buffer voor mindere maanden moet regelen. Een veelgemaakte fout van starters is uitgaan van de omzet in plaats van wat er na belasting overblijft.
Stap 4: kies een bedrijfsnaam
Je hebt een bedrijfsnaam nodig voordat je je kunt inschrijven. Een goede naam is uniek, makkelijk te onthouden en niet al door iemand anders in gebruik.
Check daarom eerst de Naamchecker van de KVK en het Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom, zodat je niet later moet wisselen omdat iemand anders eerder was. Leg tegelijk je domeinnaam vast, ook als je nog geen website hebt.
Dat kost een paar euro per jaar en voorkomt dat je naam online al bezet blijkt. Wil je je naam echt beschermen tegen gebruik door anderen, dan registreer je hem als merk bij het BOIP; een inschrijving in het Handelsregister alleen geeft je die bescherming niet.
Stap 5: kies je rechtsvorm
Je rechtsvorm bepaalt wie aansprakelijk is voor schulden en hoe je wordt belast. Ruim 7 op de 10 starters kiest een eenmanszaak, omdat je die zonder notaris opricht en in de eerste jaren fiscale voordelen hebt.
Loop je veel risico of verwacht je een hoge winst, dan wordt een bv interessanter. Zzp'er en freelancer zijn overigens geen rechtsvormen maar werkvormen; ook als zzp'er kies je er een. Welke vorm bij jouw situatie past, hangt af van je aansprakelijkheid, je verwachte winst, of je samenwerkt en hoe hard je wilt groeien.
In het overzicht van alle rechtsvormen lees je welke rechtsvorm je kiest als ondernemer en waar het omslagpunt naar een bv ligt.
Stap 6: schrijf je in bij de KVK
Zodra je zelfstandig goederen of diensten levert en daar meer dan een symbolische vergoeding voor vraagt, ben je verplicht je in te schrijven in het Handelsregister. Dat doe je vanaf een week voor tot uiterlijk een week na de start van je activiteiten. De inschrijving verloopt in vijf stappen:
Maak een afspraak: online plan je een afspraak bij een KVK-kantoor bij jou in de buurt.
Vul het formulier vooraf in: je geeft je bedrijfsnaam, activiteiten, rechtsvorm en vestigingsadres door. Dat adres mag je thuisadres zijn.
Neem je legitimatie mee: tijdens de afspraak controleert een medewerker je identiteitsbewijs en je gegevens.
Betaal de inschrijfvergoeding: die bedraagt eenmalig € 85,15 en betaal je per pin, want contant kan niet. Het bedrag is fiscaal aftrekbaar en er zijn geen jaarlijkse kosten om ingeschreven te blijven.
Ontvang je KVK-nummer: dat krijg je direct mee. Wil je een gewaarmerkt uittreksel, bijvoorbeeld om je rekening te openen, dan koop je dat er los bij.
De KVK geeft je gegevens automatisch door aan de Belastingdienst, dus je hoeft je bedrijf daar niet apart aan te melden. De inschrijfvergoeding wordt jaarlijks aangepast aan de inflatie, dus het bedrag kan volgend jaar iets hoger liggen.
Stap 7: regel je zaken bij de Belastingdienst
Na je inschrijving beoordeelt de Belastingdienst of je ondernemer bent. Dat gebeurt op twee vlakken die los van elkaar staan: voor de btw en voor de inkomstenbelasting.
Je kunt dus wel btw-ondernemer zijn zonder dat je voor de inkomstenbelasting als ondernemer telt. Ziet de Belastingdienst je als btw-ondernemer, dan krijg je binnen ongeveer twee weken twee nummers per post: een omzetbelastingnummer voor je aangifte en een btw-identificatienummer dat je op je facturen en je website zet.
Verwacht je een lage omzet, kijk dan of de kleineondernemersregeling iets voor je is. Hoe de aangifte zelf werkt, lees je in het stappenplan voor je zakelijke btw-aangifte.
Stap 8: open een zakelijke rekening
Voor een eenmanszaak of vof is een aparte rekening niet wettelijk verplicht, maar in de praktijk wil je hem vanaf dag één. Alles op je privérekening laten lopen betekent dat je bij elke aangifte je eigen boodschappen uit je zakelijke uitgaven moet vissen, en dat je bij een controle je administratie niet zomaar kunt aantonen.
Een rechtspersoon zoals een bv of stichting heeft een eigen vermogen en gebruikt daarom vrijwel altijd een eigen rekening op naam van de onderneming. Wat er bij het openen komt kijken, lees je op de pagina over een zakelijke rekening voor starters.
Stap 9: zet je administratie op
Je bent wettelijk verplicht een administratie bij te houden, en die moet je zeven jaar bewaren. Dat klinkt zwaarder dan het is: het gaat om je verkoopfacturen, je inkoopfacturen en bonnen, je rekeningmutaties en je urenregistratie. Regel dit vanaf je eerste factuur, want achteraf een half jaar reconstrueren kost veel meer tijd.
Kies een boekhoudpakket dat bij je omvang past en koppel het aan je rekening, zodat transacties automatisch binnenkomen. Zorg dat je facturen meteen kloppen; wat er precies op moet staan, vind je in het overzicht van de verplichte gegevens op een factuur. Houd daarnaast je uren bij, want die heb je nodig voor de aftrekposten verderop.
Stap 10: regel verzekeringen en algemene voorwaarden
Als ondernemer draag je zelf de risico's die een werkgever anders opvangt. Word je ziek, dan is er geen doorbetaling, en maak je een fout bij een klant, dan ben je daar zelf voor aansprakelijk.
Welke verzekeringen zinvol zijn, hangt sterk af van je vak en je risico. De meest voorkomende zijn een bedrijfs- en beroepsaansprakelijkheidsverzekering en een arbeidsongeschiktheidsverzekering.
Wat het verschil is tussen die eerste twee, lees je in het artikel over de aansprakelijkheidsverzekering voor zzp'ers. Stel daarnaast algemene voorwaarden op, zodat vooraf vastligt wat jij en je klant van elkaar mogen verwachten.
Welke belastingvoordelen heb je als starter?
Ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting, dan gelden er drie regelingen die je belastbare winst verlagen:
Zelfstandigenaftrek: in 2026 € 1.200, mits je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteedt en je op 1 januari de AOW-leeftijd nog niet had bereikt.
Startersaftrek: € 2.123 bovenop de zelfstandigenaftrek, maximaal drie keer toe te passen in de eerste vijf jaar van je onderneming. Kom je hiervoor in aanmerking, dan mag je de volledige zelfstandigenaftrek gebruiken, ook als je winst lager is.
Mkb-winstvrijstelling: 12,7 procent van de winst die overblijft na de twee aftrekposten hierboven. Hiervoor hoef je niet aan het urencriterium te voldoen en de Belastingdienst past hem automatisch toe.
Wees realistisch over wat dat oplevert. De zelfstandigenaftrek is fors afgebouwd: in 2025 was het nog € 2.470 en in 2024 € 3.750. Bovendien wordt het voordeel in 2026 berekend tegen een tarief van 37,56 procent, waardoor er van die € 1.200 aftrek zo'n € 450 belastingvoordeel overblijft. Houd je urenregistratie strak bij, want bij een controle ligt de bewijslast voor die 1.225 uur volledig bij jou.
Waar moet je op letten als startende zzp'er?
Werk je straks vooral voor één opdrachtgever, dan is schijnzelfstandigheid het onderwerp waar je je in moet verdiepen. Daarvan is sprake als je op papier zelfstandig bent, maar in de praktijk werkt als een werknemer: vaste uren, aansturing door de opdrachtgever en geen echt ondernemersrisico.
De Belastingdienst handhaaft de Wet DBA sinds 1 januari 2025 weer actief en kan naheffingen opleggen bij zowel jou als je opdrachtgever.
Update: sinds juni 2026 is er een nieuwe wet bij. De Tweede Kamer nam op 21 april 2026 de Wet invoering rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van uurtarief aan, de Eerste Kamer volgde op 16 juni 2026.
Werk je voor minder dan € 38 per uur, dan kun je stellen dat je feitelijk werknemer bent, en moet je opdrachtgever aantonen dat dat niet zo is. Het oorspronkelijke verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel VBAR is geschrapt; dat komt later terug in een aparte Zelfstandigenwet.
Beoordeel je arbeidsrelatie daarom vanaf het begin samen met je opdrachtgever en leg vast waaruit je zelfstandigheid blijkt: meerdere klanten, eigen tarieven, eigen materiaal en vrijheid in hoe je het werk uitvoert. Dat is niet alleen fiscaal verstandig, het maakt je onderneming ook echt een onderneming.
Hoeveel mensen starten er een eigen bedrijf?
Het ondernemersklimaat trok in 2026 duidelijk aan. Volgens het KVK Trendrapport over het tweede kwartaal van 2026 steeg het aantal starters met 4,8 procent ten opzichte van een jaar eerder, daalde het aantal stoppers van 40.809 naar 37.076 en namen ook de faillissementen af.
Op 30 juni stonden ruim 2,6 miljoen vestigingen ingeschreven in het Handelsregister, waaronder 1.805.194 zzp'ers, het hoogste aantal ooit.
Eén nuance daarbij, want je ziet ook andere berichten voorbijkomen. De KVK telt inschrijvingen, inclusief mensen die er een bedrijf naast een baan bij doen. Het CBS telt mensen met een hoofdbaan als zelfstandige, en volgens die telling daalt het aantal zzp'ers juist. Beide cijfers kloppen, ze meten alleen iets anders.
Starten met een zakelijke rekening bij GoDutch
Als je KVK-nummer binnen is, wil je snel kunnen factureren en betalen. GoDutch is geen bank, maar een alles-in-één zakelijke rekening die je administratie automatiseert. Je vraagt hem aan in 3 minuten en hebt je Nederlandse IBAN en Debit Mastercard binnen 1 dag, met een gratis instappakket zonder vaste maandkosten.
Daarna koppel je je rekening aan vrijwel elk Nederlands boekhoudpakket, zodat je transacties automatisch op de juiste plek terechtkomen en je aan het eind van het kwartaal niets hoeft te reconstrueren.
Op elke betaling met je GoDutch card krijg je bovendien onbeperkte cashback, en loop je ergens tegenaan, dan staat er 24/7 een Nederlands serviceteam voor je klaar. Alle gangbare rechtsvormen worden geaccepteerd, van eenmanszaak tot bv, stichting en vve.
FAQ
Veelgestelde vragen over een eigen bedrijf starten
Wat heb je nodig om een eigen bedrijf te starten?
Om een eigen bedrijf te starten heb je een bedrijfsidee, een bedrijfsnaam, een rechtsvorm en een inschrijving bij de KVK nodig. Praktisch komen daar een administratie, een zakelijke rekening en meestal een of meer verzekeringen bij. Startkapitaal is geen wettelijke eis, ook niet voor een bv.
Kan iedereen een bedrijf beginnen?
Vrijwel iedereen kan een bedrijf beginnen, zolang je 18 jaar of ouder bent en handelingsbekwaam. Ben je jonger, dan kan het met toestemming van je ouders of verzorgers. Voor sommige beroepen en branches gelden aanvullende eisen, zoals een diploma of een vergunning.
Kun je een eigen bedrijf starten naast je baan?
Je kunt een eigen bedrijf starten naast je baan, en veel ondernemers doen dat ook. Check wel eerst je arbeidscontract op een concurrentie- of nevenwerkzaamhedenbeding en bespreek het met je werkgever. Houd er rekening mee dat de uren die je in loondienst werkt niet meetellen voor het urencriterium.
Wat kost het om een bedrijf te starten?
Een bedrijf starten kost als eenmanszaak in de basis alleen de KVK-inschrijving van € 85,15. Daar komen praktische kosten bij, zoals een domeinnaam, een boekhoudpakket en verzekeringen. Kies je voor een bv, stichting of nv, dan betaal je daarnaast notariskosten voor de oprichtingsakte.
Wanneer ben je ondernemer voor de Belastingdienst?
Je bent ondernemer voor de Belastingdienst als je zelfstandig werkt, ondernemersrisico loopt en winst kunt verwachten. De Belastingdienst beoordeelt dat apart voor de btw en voor de inkomstenbelasting, met eigen voorwaarden per belastingsoort. Een inschrijving bij de KVK betekent dus niet automatisch dat je voor beide als ondernemer geldt.
